Health

A e bëni edhe ju? Ky zakon lidhet me 24% më shumë rrezik vdekjeje

A e bëni edhe ju? Ky zakon lidhet me 24% më shumë rrezik vdekjeje
Credit: Design elements: Getty Images. EatingWell design.

Një pije pas punës apo një gotë verë gjatë darkës mund të bëhet lehtësisht pjesë e rutinës së përditshme. Por prej vitesh, këshillat për alkoolin kanë qenë kontradiktore: disa studime rekomandojnë shmangien e plotë, ndërsa të tjera kanë sugjeruar se sasi të vogla mund të kenë përfitime.

Një studim i ri, i prezantuar në Sesionin Shkencor Vjetor të Kolegjit Amerikan të Kardiologjisë, sjell të dhëna të reja mbi këtë çështje. Pyetja kryesore ishte nëse rëndësi ka më shumë lloji i pijes apo sasia e alkoolit të konsumuar.

Si u krye studimi?

Studiuesit përdorën të dhëna nga UK Biobank, një projekt afatgjatë që ndjek gjendjen shëndetësore të qindra mijëra të rriturve britanikë.

Në këtë analizë u përfshinë 340,924 persona, të cilët u ndoqën mesatarisht për më shumë se 13 vjet. Studiuesit krahasuan zakonet e tyre të konsumimit të alkoolit me shkaqet dhe kohën e vdekjes.

Në fillim të studimit, pjesëmarrësit plotësuan një pyetësor mbi ushqyerjen. Më pas, ata u ndanë në katër grupe, në varësi të sasisë së alkoolit të pastër që konsumonin në ditë dhe në javë.

Për të krijuar një ide mbi sasitë, një birrë prej rreth 355 mililitrash, një gotë verë prej rreth 150 mililitrash dhe një masë pijesh të forta prej rreth 45 mililitrash përmbajnë secila afërsisht 14 gramë alkool të pastër.

Personat që konsumonin më pak se 20 gramë alkool në javë, pra më pak se rreth një pije e gjysmë standarde, u konsideruan konsumues të rrallë ose persona që nuk konsumonin alkool.

Konsumi i ulët përfshinte burrat që konsumonin nga 20 gramë në javë deri në 20 gramë në ditë dhe gratë që konsumonin nga 20 gramë në javë deri në 10 gramë në ditë.

Konsumi i moderuar ishte 20-40 gramë në ditë për burrat dhe 10-20 gramë për gratë.

Konsumi i lartë nënkuptonte më shumë se 40 gramë në ditë për burrat dhe më shumë se 20 gramë për gratë.

Çfarë zbuloi studimi?

Sinjali më i qartë u vu re te personat që konsumonin më shumë alkool.

Krahasuar me njerëzit që nuk pinin ose pinin rrallë, ata në grupin me konsum të lartë kishin 24% më shumë gjasa të vdisnin nga çfarëdo shkaku.

Rreziku ishte gjithashtu 36% më i lartë për vdekjen nga kanceri dhe 14% më i lartë për vdekjen nga sëmundjet e zemrës.

Në nivelet e ulëta dhe të moderuara, rezultatet ndryshonin në varësi të llojit të pijes. Birra, mushti dhe pijet e forta u lidhën me një rrezik më të lartë të vdekjes, ndërsa sasi të ngjashme vere u lidhën me një rrezik më të ulët.

Edhe konsumi i ulët i pijeve të forta, birrës ose mushtit u shoqërua me një rritje prej 9% të rrezikut për vdekje nga sëmundjet kardiovaskulare.

Këto rezultate përputhen me një numër të madh studimesh të mëparshme mbi konsumin e lartë të alkoolit. Një studim i vitit 2026, i botuar në revistën Cancer dhe i bazuar në 88,092 persona, zbuloi se njerëzit me konsumin më të lartë të alkoolit gjatë jetës kishin 25% më shumë rrezik për kancer kolorektal. Ndërsa ata që konsumonin vazhdimisht sasi të mëdha alkooli gjatë moshës madhore kishin një rrezik 91% më të lartë.

Shqetësimet nuk lidhen vetëm me kancerin dhe zemrën. Një studim i vitit 2025 në revistën Neurology e lidhi konsumin e lartë të alkoolit me dëmtimin e enëve të vogla të gjakut në tru dhe me ndryshime të trurit që lidhen me demencën. Personat që kishin konsumuar shumë alkool në të kaluarën kishin gjithashtu masë më të ulët të trurit dhe rezultate më të dobëta në testet njohëse.

Çfarë duhet pasur parasysh?

Ka disa kufizime të rëndësishme.

Studimi i ri u prezantua në një takim shkencor dhe ende nuk është rishikuar nga ekspertë të pavarur, ndaj rezultatet duhet të konsiderohen paraprake.

Për më tepër, bëhet fjalë për një studim vëzhgues. Kjo do të thotë se ai mund të tregojë lidhje mes konsumit të alkoolit dhe vdekjes, por nuk mund të provojë se alkooli ishte shkaku i drejtpërdrejtë.

Konsumi i alkoolit u raportua nga vetë pjesëmarrësit dhe u mat vetëm një herë, në fillim të studimit. Kjo do të thotë se studiuesit nuk mundën të merrnin parasysh ndryshimet në zakonet e konsumimit gjatë viteve.

Gjithashtu, pjesëmarrësit e UK Biobank priren të jenë më të shëndetshëm se popullsia e përgjithshme, gjë që mund të kufizojë sa gjerësisht mund të zbatohen këto rezultate.

Po në jetën e përditshme?

Përfundimi më i arsyeshëm është ai që kemi dëgjuar edhe më parë: sa më pak alkool të konsumohet, aq më mirë për shëndetin afatgjatë, ndërsa rreziqet bëhen veçanërisht të dukshme te konsumi i lartë.

Dhe kjo vlen pavarësisht se çfarë lloj pijeje ndodhet në gotë.

Nëse nuk pini fare, studimi nuk sugjeron që duhet të filloni. Nëse konsumoni alkool rregullisht dhe dëshironi ta ndërprisni, mbështetja e familjes, miqve ose profesionistëve të shëndetësisë mund t'ju ndihmojë.

Edhe ndryshime të vogla mund të jenë një pikënisje. Për shembull, në vend të një pijeje alkoolike gjatë një darke me miqtë, mund të zgjidhni një koktej pa alkool ose një pije tjetër pa alkool.

REELS

Ditëlindja e gjeti Luana Vjollcën në dasmën e këngëtares Kida, e cila celebroi dashurinë e saj me Ajbin. Kur akrepat shënuan orën 00:00, miqtë në tavolinën e Luanës nisën ta uronin dhe t’i këndonin “Happy Birthday”, ndërsa moderatorja fryu edhe qirinjtë e tortës. Por momenti nuk kaloi pa komente në rrjet. Një pjesë e ndjekësve mendojnë se nuk ishte momenti i saj, pasi vëmendja duhej të ishte te nusja dhe dhëndri. Të tjerë, megjithatë, e shohin si një moment spontan mes miqsh dhe mendojnë se nuk ka asgjë për t’u bërë kaq e madhe, pasi gjithçka ndodhi në tavolinën e saj. Po ju, si e komentoni? A ju duket normale apo mendoni se Luana i vodhi vëmendjen nuses?

Cili lloj çifti jeni ju? Ju që jeni single manifestoni sipas porosive të Dua Lipa-s. 💕

Ja pra, kjo është Dori dhe ky është @dorentinabrand brandi i saj, ku çdo krijim sjell një copëz të së shkuarës në të tashmen. 🤍🇦🇱 Një histori shqiptare, e treguar përmes modës. Vizitoni @dorentinabrand dhe zbuloni historinë pas çdo krijimi 😀

Mos e provoni në shtëpi!

Me @addasall nuk është vetëm një regjim për të humbur kilogramë, por një rrugëtim për t’u rikthyer tek vetja, përmes kujdesit, ushqyerjes dhe dashurisë për trupin tënd. 🤍 Regjistrimet për grupin e shtatorit janë hapur! Ndryshimi i vërtetë nuk fillon në peshore, por kur vendos: “Tani zgjedh veten.” ✨

11:00, 14:00 apo 17:00 në @nalta.tirana gjithmonë ka diçka që ia vlen ta provosh. 👀 Pyetja është: në ç’orë të kap craving’s?

Po e lëmë këtë lajm këtu për këdo që ka menduar të paktën një herë: “Një ditë do të kem biznesin tim.” Maybe “one day” is today. DM @sunride.al për më shumë info. ✨

Hë, kush?! 💃

Këngëtari Ermal Meta ka shprehur publikisht mbështetjen e tij për protestat e zhvilluara prej muajsh në Shqipëri në mbrojtje të tokës dhe mjedisit, të njohura si “Revolucioni i Flamingove”. Gjatë prezantimit të këngës së tij të re, “Nu simu niente” (“Ne nuk jemi asgjë”), Meta foli për rezistencën e njerëzve të thjeshtë përballë interesave të mëdha ekonomike, duke iu referuar edhe zhvillimeve në Shqipëri. “Kjo tokë, për sa kohë që jemi këtu, është jona; dhe nuk shitet, e as mund të blihet”, deklaroi ai. 🦩

Produktet e Lush që u bënë virale online dhe na bënë të gjithëve kuriozë. 👀🫧 Po çfarë i bën kaq të veçanta? Për më tepër lexoni edhe artikullin. ✨