Për dekada me radhë, 8 orë gjumë janë konsideruar thuajse të domosdoshme për një të rritur. Na e kanë thënë ekspertët, e kemi dëgjuar nga prindërit dhe shpesh e kemi matur cilësinë e gjumit duke u bazuar pikërisht te ky numër.
Por çfarë nëse nuk kemi të gjithë nevojë për saktësisht 8 orë gjumë?
Një studim i ri i publikuar në revistën Brain Medicine rikthen në vëmendje idenë se mund të mos ekzistojë një kohëzgjatje ideale e gjumit që vlen njësoj për të gjithë.
Nga erdhi ideja e 8 orëve?
Besimi se një i rritur duhet të flejë 8 orë në natë i ka rrënjët në mesin e shekullit XIX. Në atë kohë u përhap ideja se dita duhej të ndahej në tre pjesë të barabarta: 8 orë punë, 8 orë kohë të lirë dhe 8 orë gjumë.
Me kalimin e viteve, shkenca ka treguar se gjumi nuk funksionon në mënyrë kaq të prerë.
Për të kuptuar se sa flenë njerëzit kur nuk ndikohen nga mënyra moderne e jetesës, studiuesit kanë analizuar edhe komunitete gjuetarësh në Tanzani, Namibi dhe Bolivi. Këto komunitete kanë një mënyrë jetese më tradicionale dhe ekspozohen shumë më pak ndaj ndriçimit artificial dhe ritmeve moderne të punës.
Në këto studime, njerëzit flinin mesatarisht rreth 5.7 deri në 7.1 orë në natë. Interesant është fakti se nuk dukej se kishin nevojë për shumë orë gjumë gjatë ditës për të kompensuar netët relativisht të shkurtra. Pa përdorur alarm, ata zakonisht zgjoheshin pranë lindjes së diellit.
Megjithatë, kjo nuk do të thotë se 6 orë gjumë janë ideale për të gjithë. Studimet nuk mund të provojnë se numri i orëve që një person fle natyrshëm është domosdoshmërisht edhe numri i orëve që i nevojiten për të qëndruar i shëndetshëm.
Atëherë, sa është koha ideale?
Studiuesit kanë analizuar edhe të dhëna nga popullata moderne për të gjetur se cila kohëzgjatje gjumi lidhet me shëndetin më të mirë.
Rezultatet sugjerojnë se pika optimale mund të jetë diku nën 8 orë.
Një studim i fundit, i cili përdori ekzaminime të trurit dhe trupit, si dhe tregues molekularë, analizoi lidhjen mes gjumit dhe plakjes së organeve. Studiuesit vlerësuan se kohëzgjatja optimale mund të jetë rreth 6.4 deri në 7.8 orë, në varësi të gjinisë dhe organit të analizuar.
Nga ana tjetër, studime të tjera kanë lidhur si gjumin e pamjaftueshëm, ashtu edhe gjumin e tepërt me probleme të ndryshme shëndetësore, përfshirë sëmundjet kardiovaskulare, goditjen në tru, rënien e aftësive njohëse dhe obezitetin.
Por këtu ekziston një detaj i rëndësishëm: shkencëtarët nuk e dinë gjithmonë nëse gjumi i tepërt shkakton probleme shëndetësore apo nëse, përkundrazi, nevoja për të fjetur më gjatë është një shenjë se diçka nuk shkon me shëndetin.
Jo të gjithë kemi të njëjtën nevojë për gjumë