Ky veprim i zakontë në mëngjes mund të rrisë rrezikun për demencë

Foto: Getty Images/ EatingWell design

Nëse e ke bërë zakon të anashkalosh mëngjesin, ndoshta është koha ta ndryshosh.

Anashkalimi i mëngjesit mund të rrisë rrezikun e rënies së aftësive njohëse dhe tkurrjes së trurit tek të rriturit e moshuar. Personat që nuk hanin mëngjes shfaqën nivele më të larta të markerëve të neurodegjenerimit të lidhur me rrezikun e demencës. Ngrënia e mëngjesit, edhe në sasi të vogla, mund të ndihmojë shëndetin e trurit dhe të ulë rreziqet.

Për disa njerëz, mëngjesi nuk është vakti më i rëndësishëm i ditës, por më i anashkaluari. Qoftë për shkak të mëngjeseve të ngarkuara ose agjërimit me ndërprerje, shumë njerëz nuk marrin kohë për të ngrënë në mëngjes.

Edhe pse agjërimi me ndërprerje mund të ndihmojë në humbjen e peshës në afat të shkurtër, si ai ashtu edhe anashkalimi i mëngjesit mund të kenë pasoja negative për shëndetin. Kjo përfshin rritjen e stresit në trup, rritjen e kortizolit dhe shtimin e yndyrës në bark me kalimin e kohës. Mosngrënia në mëngjes mund të rrisë ankthin për shkak të sheqerit të ulët në gjak dhe të shkaktojë mjegull në tru, pasi truri ka nevojë për glukozë si burim energjie.

Anashkalimi i mëngjesit mund të ketë edhe pasoja afatgjata për shëndetin e trurit.

Në një studim vëzhgues, pjesëmarrësit nuk u ndanë në grupe, por u ndoqën në jetën e tyre të zakonshme dhe u krahasuan ata që hanin mëngjes me ata që e anashkalonin. “Anashkalues të mëngjesit” u konsideruan ata që e anashkalonin mëngjesin të paktën një herë në javë.

Pjesëmarrësit ishin të paktën 60 vjeç, jetonin në Chengdu, Kinë dhe u ndoqën për tre vjet. Nga 973 pjesëmarrës, 859 e përfunduan studimin. 117 u kategorizuan si anashkalues të mëngjesit. Studiuesit i krahasuan më pas me një grup të përputhur sipas moshës, gjinisë dhe faktorëve të tjerë.

Funksioni njohës u mat çdo 18 muaj me një test standard. Një pjesë e pjesëmarrësve iu nënshtruan edhe rezonancës magnetike për të matur vëllimin e trurit dhe u analizuan markerët e gjakut për neurodegjenerim.

Në fillim të studimit nuk kishte dallime të rëndësishme mes dy grupeve. Pas 36 muajsh, ata që nuk hanin mëngjes kishin rezultate më të ulëta në testet njohëse. Ata gjithashtu shfaqën më shumë shenja të neurodegjenerimit dhe tkurrje më të madhe të trurit krahasuar me ata që hanin mëngjes.

Studiuesit arritën në përfundimin se anashkalimi i mëngjesit mund të jetë një faktor i pavarur rreziku për rënien njohëse tek të rriturit e moshuar dhe se ky zakon mund të ndikojë në ndryshime afatgjata në tru.