Me afrimin e shtatorit, familjet rikthehen në rutinën e shkollës: blerje të mjeteve shkollore, uniforma, orare të reja gjumi, takime, dokumente dhe një sërë detajesh që duhen sistemuar përpara ditës së parë. Por përtej gjithë këtyre detyrave praktike fshihet një tjetër lloj pune, shumë më pak e dukshme: ngarkesa mendore dhe emocionale që prindërit mbajnë për t'i ndihmuar fëmijët të përshtaten, të ndihen të sigurt dhe të gjejnë vendin e tyre në një mjedis të ri.
Në këtë kuptim, rikthimi në shkollë nuk është thjesht një seri detyrash në një listë. Ai lidhet edhe me një synim më të thellë psikologjik, përgatitjen e fëmijës për të mësuar, për të krijuar marrëdhënie, për të performuar dhe mbi të gjitha, për t'u ndier pjesë e grupit.
Një çantë shkolle mund të fshehë shumë më tepër sesa duket
Mjafton të hysh në një dyqan në prag të shtatorit për të kuptuar se sa shumë rëndësi i kushtohet këtij momenti. Çantat, kutitë e ushqimit, fletoret, veshjet dhe aksesorët prezantohen sikur ekziston zgjedhja perfekte për ditën e parë të shkollës.
Në rrjetet sociale, kjo atmosferë bëhet edhe më e dukshme. Fotot e ditës së parë, dhomat e konvikteve të dekoruara me kujdes dhe veshjet e zgjedhura për muaj të tërë shoqërohen me të njëjtin shqetësim që shumë prindër kanë në mendje: A do të përshtatet fëmija? A do të ketë miq? A do të ndihet mirë? A do të ketë sukses?
Përgatitja, pra, nuk ka të bëjë vetëm me blerjen e mjeteve shkollore. Një uniformë që i përshtatet, një orar gjumi i rregulluar, ushqimi që fëmija preferon apo edhe një bisedë për ditën e parë mund të shërbejnë si mënyra për ta ndihmuar të hyjë në grup me më shumë siguri.
Puna që nuk shfaqet në foton e ditës së parë
Pas një fotografie të buzëqeshur nga dita e parë e shkollës fshihet shpesh një sërë detyrash që nuk duken askund. Dikush ka caktuar vizitën te mjeku, ka plotësuar formularët, ka kontrolluar listën e mjeteve shkollore, ka ndjekur njoftimet e shkollës dhe ka menduar nëse këpucët e vitit të kaluar ende i bëjnë.
Dikush ka menduar gjithashtu nëse fëmija do të njohë dikë në klasë, nëse do të ndihet i sigurt dhe nëse do ta përballojë mirë ndryshimin e rutinës.
Kjo ngarkesë mendore, sipas studimeve mbi punën e padukshme familjare, vazhdon të bjerë në mënyrë disproporcionale mbi nënat. Nuk bëhet fjalë vetëm për kryerjen e një detyre, por për të kujtuar se ajo detyrë ekziston, për të parashikuar nevojat, për të marrë vendime dhe për të kontrolluar nëse gjithçka është bërë.
Barra mendore nuk është e njëjtë me listën e detyrave
Sociologia Allison Daminger e ka përshkruar këtë si “punë njohëse të familjes”, e cila përfshin parashikimin e nevojave, gjetjen e zgjidhjeve, marrjen e vendimeve dhe monitorimin e rezultateve.
Studimet tregojnë se gratë vazhdojnë të mbajnë një pjesë më të madhe të kësaj barre. Në një studim me rreth 3 mijë prindër amerikanë, nënat raportuan se mbanin 71% të punës së përgjithshme njohëse të familjes, krahasuar me 45% të raportuar nga baballarët. Për detyrat e përditshme që mbajnë familjen në funksion, diferenca ishte edhe më e madhe.
Kjo do të thotë se problemi nuk është domosdoshmërisht se një prind kryen më shumë punë fizike. Shpesh, njëri prej tyre është ai që duhet të kujtojë, planifikojë, organizojë dhe parashikojë gjithçka.
Kur orari i shkollës përplaset me atë të punës
Fillimi i vitit shkollor mund ta bëjë këtë ngarkesë edhe më të vështirë për prindërit që punojnë. Takimet e prindërve, aktivitetet, oraret e shkurtuara, telefonatat nga shkolla dhe situatat e papritura kërkojnë shpesh praninë e një të rrituri gjatë orarit të punës.
Kjo krijon një përplasje mes dy realiteteve: shkollat shpesh funksionojnë me supozimin se dikush është i disponueshëm për fëmijën, ndërsa vendet e punës presin që punonjësi të jetë i disponueshëm për punën.
Pasojat mund të jenë veçanërisht të ndjeshme për nënat. Një studim që përfshiu rreth 38 mijë nëna amerikane gjeti lidhje mes kostove më të larta të kujdesit për fëmijët, ditëve më të shkurtra shkollore dhe mundësisë më të ulët që nënat të punonin me kohë të plotë.
Zgjidhja nuk është thjesht “ndihma”
Ndarja e përgjegjësive familjare nuk nënkupton që njëri prind t'i japë tjetrit disa detyra nga lista. Ajo kërkon ndarje të vërtetë të përgjegjësisë.
Kjo do të thotë që të dy prindërit të marrin përsipër komunikimin me shkollën, të ndjekin afatet, të plotësojnë dokumentet, të kujtojnë aktivitetet dhe të zgjidhin problemet pa pritur që njëri prej tyre t'u tregojë se çfarë duhet bërë.
Edhe punëdhënësit mund të luajnë një rol në këtë drejtim. Fleksibiliteti i përkohshëm në fillim të vitit shkollor, më pak takime herët në mëngjes apo mundësi më të mira për leje familjare mund ta reduktojnë ndjeshëm presionin.
Fotografia e fëmijës me çantën e re dhe buzëqeshjen e ditës së parë është sigurisht një moment i bukur. Por pas saj shpesh fshihet një punë e madhe që nuk shihet në kuadër: organizimi, shqetësimet, kujdesi dhe mendimet për ditën e nesërme.
Dhe pikërisht kjo është barra e padukshme e prindërimit: puna për të cilën askush nuk merr kredi, por pa të cilën shumë prej momenteve të bukura të fëmijërisë nuk do të ishin kaq të lehta.
