Mama

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën, mësojini këto 7 gjëra

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,
Foto: iStock

Amy Morin është psikoterapiste, kryeredaktore e VeryWell Mind dhe drejtuese e The VeryWell Mind podcast. Ajo është autore e librit best-seller "13 gjëra që njerëzit e fortë mendërisht nuk i bëjnë" dhe librit të ardhshëm "13 gjëra që bëjnë fëmijët e fortë: mendoni shumë, ndjehuni mirë, silluni si trima”. Biseda e saj në TED Talk "Sekreti i të qenit të fortë mendërisht" është një nga më të suksesshmet e të gjitha kohërave.

“Si psikoterapiste, një nga pyetjet më të zakonshme që prindërit më bëjnë është: Cilat janë pikat e forta kryesore që duhet t'u mësoj fëmijëve të mi?” shkruan ajo në një artikull për HuffPost. “Ka disa, por lloji që do t’i ndihmojë vërtet që të bëhen vetja e tyre më e mirë dhe të kalojnë nëpër sfidat më të vështira të jetës është forca mendore,” thekson ajo.

Morin e përshkruan forcën mendore kështu:

“Forca mendore kërkon që ju t'u kushtoni vëmendje tri gjërave: mënyrës se si mendoni, ndjeheni dhe veproni. Të menduarit më shumë, të ndjehesh mirë dhe të veprosh me guxim na ndihmon të rritim muskujt tanë mendorë. Sigurisht, duhet praktikë, durim dhe përforcim i vazhdueshëm për të arritur në një pikë ku ju do t'i bëni këto gjëra natyrshëm.”

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,

Sipas saj, 7 janë gjërat me të cilat prindërit duhet t’i ndihmojnë fëmijët:

1. Të fuqizojnë veten

Nëse fëmija juaj thotë: "Shoku im ka marrë një notë më të lartë në test, unë ndihem keq", ata në thelb po i japin dikujt tjetër pushtet mbi emocionet e tyre. Por fëmijët që ndihen të fuqishëm nuk varen nga njerëzit e tjerë që të ndihen mirë. Ata zgjedhin, për shembull, të jenë në humor të mirë edhe kur dikush tjetër po kalon një ditë të keqe ose po përpiqet t’i zemërojë.

Punoni me fëmijën për të krijuar disa fraza që ata mund t'ia përsërisin vetes. Përdorni fjalë që tregojnë se ata janë përgjegjës për mënyrën se si mendojnë, ndjehen dhe sillen - pavarësisht se si po sillen njerëzit përreth tyre. Kjo do të ndihmojë në mbytjen e zërave negativë në kokën e tyre që përpiqen t'i bindin se nuk kanë potencial për të pasur sukses.

2. Të përshtaten me ndryshimin

Ndryshimi është i vështirë. Fëmija mund të humbasë mënyrën si kanë qenë gjërat ose të shqetësohet se ajo që po ndodh mund t'ia përkeqësojë jetën. Por fëmijët e fortë mendërisht e kuptojnë që ndryshimi mund t’i ndihmojë të rriten dhe të bëhen njerëz edhe më të fortë, edhe pse mund të mos duket kështu në fillim.

Kur fëmijët janë përballur me një ndryshim të madh, bëjini ata të flasin me hollësi për mënyrën se si ndihen. Më e rëndësishmja, ndihmoji ata të gjejnë - dhe të përcaktojnë - fjalët e duhura për ta përshkruar ndjesinë (p.sh., të trishtuar, të lumtur, të frustruar, nervoz).

3. Të dinë se kur duhet të thonë "jo"

Fëmijët shpesh përpiqen të thonë jo sepse mund të ndihen në vështirësi ose në siklet. Duke gjetur guximin për ta bërë më shpesh, do të zbulojnë se bëhet më e lehtë me kalimin e kohës. Ky zvogëlon stresin e detyrimit për t'u përkushtuar në gjëra që nuk duan t’i bëjnë.

4. Të zotërojnë gabimet

Fëmijët shpesh tundohen të fshehin gabimet sepse nuk duan të futen në telashe; ndoshta harruan të bënin detyrat e shtëpisë ose aksidentalisht thyen një vazo të shtrenjtë. Zotërimi i gabimeve i ndihmon të ndërtojnë karakterin.

Fëmijët që janë mjaft të guximshëm për ta praktikuar këtë, njohin çfarë kanë bërë gabim dhe përgatiten mendërisht për të pranuar plotësisht çfarë kanë bërë. Ata gjithashtu kërkojnë falje dhe gjejnë mënyra për të mos e bërë përsëri të njëjtin gabim.

Nëse fëmija është i paorganizuar, ndoshta e ka të vështirë të kujtojë të gjitha detyrat. Ose nëse dhoma e tij është e mbushur me ushqime, mund të mos jetë në gjendje të rezistojë për të ngrënë ëmbëlsira. Kur fëmija bën një gabim, kujtojini se mund të ndryshojë mjedisin e tij në një mënyrë që do ta ndalojë të bëjë të njëjtin gabim dy herë.

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,

5. Të lumturohen për sukseset e njerëzve të tjerë

Është mëse normale që fëmijët të jenë xhelozë kur miqtë e tyre marrin një lodër të re, për shembull. Por ndjenja negative ndaj njerëzve të tjerë dëmton vetëm ata, dhe jo palën tjetër. Inkurajoni fëmijën të gëzojnë për të tjerët. Fëmijët e fortë mendërisht janë mbështetës të bashkëmoshatarëve dhe përqendrohen të bëjnë maksimumin e tyre, pa u shqetësuar për të tjerët.

6. Të dështojnë...dhe të provojnë përsëri

Dështimi dhemb - mund të të bëjë të ndihesh i turpëruar dhe i zhgënjyer. Por njerëzit më të suksesshëm i arritën qëllimet duke dështuar gjatë rrugës.

Mos harroni njerëzit e suksesshëm që dështuan: Ekspertët kanë zbuluar se fëmijët në të vërtetë performojnë më mirë kur mësojnë se shumë histori suksesi filluan me dështime.

Herën tjetër kur fëmija do të jetë i dëshpëruar, sepse mendon se ka dështuar në diçka, tregoji se shumë njerëz të suksesshëm kanë dështuar, si Thomas Edison. Edison ndihmoi në shpikjen e llambës, përveç shumë gjërave të tjera të mëdha. Por ai gjithashtu kishte më shumë se 1.000 shpikje që nuk funksionuan.

7. Të vazhdojnë

Fëmijët e fortë mendërisht që këmbëngulin, do të vazhdojnë të punojnë shumë edhe kur nuk u pëlqen. Shpesh, ata kanë sukses dhe zbulojnë se janë më të fortë nga sa mendonin fillimisht. Bëni që fëmija juaj të shkruajë një letër - të mbushur me fjalë mirësie dhe inkurajimi - për veten e tyre. Mund të jetë një shënim i gjatë, ose një shënim i shkurtër dhe i thjeshtë. Sa herë që ndihen të tunduar që të heqin dorë, u thoni atyre që të kthehen te ajo letër. Kjo do t'i motivojë që të ecin përpara dhe të këmbëngulin.

REELS

@luanavjollca godet e hedh ne toke burra pa iu dredhur qerpiku. Ne fakt, ajo eshte Luna, karakteri i moderatores se njohur ne pjesen e dytë e komedisë “Policë për kokë” (I titulluar “Policë për jetë” Nen regjinë e @aldo.markuu, @olsibylyku1 dhe @nik_xhelilaj rikthehen si dy kolegët e policisë, por kete radhe me një mision që do i përball me bjonden e bukur Luna. Filmie është produksion i @nilorfilm

Imagjino sikur kopshti yt të dukej gjithmonë perfekt, pa më të voglin mundim. E po, falë robotit EZVIZ RM600 kjo bëhet realitet: pjerrësitë dhe shiu nuk e ndalin, gjithçka e kontrollon nga telefoni dhe as që do të të bezdisë me zhurma teksa punon! Përse të lodhesh kur rezultati është i garantuar? Lërja në dorë teknologjisë.

Nëse shikoni “tym” në shtëpinë më të famshme në Shqipëri, nuk është zjarr! Banorët e “Big Brother VIP Albania” kanë zgjedhur Geek Bar.💨🔥 #geekbaralbania #evapifyalbania

Se shpejti në Broadway/ New York dhe West End/ Londër.

Shume bukur duket Kiara. Po te ishe te sedilja mbrapa, sa bukur do ndiheshe?

Në akullin e Lojërat Olimpike Dimërore 2026 në Milano Cortina, Laurence Fournier Beaudry (me origjinë kanadeze, që garon për Francën) dhe Guillaume Cizeron dhuruan një moment që të lë pa frymë. Publiku u ngrit në këmbë, rrjetet shpërthyen dhe ata e mbyllën garën me 🥇 medaljen e artë në ice dance. Elegancë, teknikë dhe një kimi

Shawn Mendes në Karnavalet e Brazilit me aktoren braziliane Bruna Marquezine, është Valentine Mood

Angelina Jolie dhe aktori francez Louis Garrel promovuan ne France filmin “Couture”, ku Jolie luan rolin e nje regjisoreje amerikane qe shkon ne Paris Fashion Week.

Bebe Rexha rockin’ it me the visual album “Dirty Blonde” Fillimi ne shqip! 🇦🇱🇦🇱

Grimieri i famshem me origjinë shqiptare Mario Dedivanovic dhe grimierja Foinika Kay, lip-sync nje moment viral nga Big Brother Vip Kosova 4

If you want your child to cope with life, teach them these 7 things

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,
Photo: iStock

Amy Morin is a psychotherapist, editor-in-chief of VeryWell Mind, and host of The VeryWell Mind podcast. She is the author of the best-selling book "13 Things Mentally Strong People Don't Do" and the upcoming book "13 Things Strong Kids Do: Think Big, Feel Good, Act Brave." Her TED Talk "The Secret to Being Mentally Strong" is one of the most successful of all time.

“As a psychotherapist, one of the most common questions parents ask me is: What are the key strengths I should teach my children?” she writes in an article for HuffPost. “There are several, but the kind that will really help them become their best selves and get through life’s toughest challenges is mental strength,” she emphasizes.

Morin describes mental strength this way:

“Mental strength requires you to pay attention to three things: how you think , feel, and act . Thinking more, feeling good, and acting boldly helps us grow our mental muscles. Of course, it takes practice, patience, and constant reinforcement to get to a point where you do these things naturally.”

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,

According to her, there are 7 things parents should help their children with:

1. To empower themselves

If your child says, "My friend got a higher grade on the test, I feel bad," they're essentially giving someone else power over their emotions. But children who feel powerful don't depend on other people to make them feel good. They choose, for example, to be in a good mood even when someone else is having a bad day or trying to make them angry.

Work with your child to create some phrases they can repeat to themselves. Use words that show that they are responsible for how they think, feel, and behave - regardless of how the people around them are behaving. This will help drown out the negative voices in their heads that try to convince them that they don't have the potential to succeed.

2. Adapt to change

Change is hard. A child may miss the way things used to be or worry that what's happening might make their life worse. But mentally strong children understand that change can help them grow and become stronger people, even though it may not seem that way at first.

When children are faced with a big change, have them talk in detail about how they are feeling. Most importantly, help them find – and define – the right words to describe the feeling (e.g., sad, happy, frustrated, nervous).

3. Know when to say "no"

Children often struggle to say no because they may feel embarrassed or embarrassed. By finding the courage to do it more often, they will find that it becomes easier over time. This reduces the stress of having to commit to things they don't want to do.

4. Own up to mistakes

Children are often tempted to hide mistakes because they don't want to get in trouble; perhaps they forgot to do their homework or accidentally broke an expensive vase. Owning up to mistakes helps them build character.

Children who are brave enough to practice this recognize what they did wrong and prepare themselves mentally to fully admit what they did. They also apologize and find ways to not make the same mistake again.

If your child is disorganized, they may have a hard time remembering all their homework. Or if their room is cluttered with food, they may not be able to resist eating candy. When your child makes a mistake, remind them that they can change their environment in a way that will prevent them from making the same mistake twice.

Nëse doni që fëmija juaj të përballojë jetën,

5. Be happy for other people's successes

It's normal for children to be jealous when their friends get a new toy, for example. But feeling negative about other people only hurts them, not the other person. Encourage your child to be happy for others. Mentally strong children are supportive of their peers and focus on doing their best, without worrying about others.

6. To fail...and try again

Failure hurts - it can make you feel embarrassed and disappointed. But the most successful people achieved their goals by failing along the way.

Don't forget successful people who failed: Experts have found that children actually perform better when they learn that many success stories began with failures.

The next time your child is feeling down because they think they've failed at something, show them that many successful people have failed, like Thomas Edison. Edison helped invent the light bulb, among many other great things. But he also had more than 1,000 inventions that didn't work.

7. To continue

Mentally strong children who persevere will keep working hard even when they don't feel like it. Often, they succeed and discover that they are stronger than they first thought. Have your child write a letter - filled with words of kindness and encouragement - to themselves. It can be a long note, or a short, simple note. Whenever they feel tempted to give up, tell them to go back to that letter. This will motivate them to keep going and persevere.