Një trend i ri po fiton gjithnjë e më shumë vëmendje në TikTok dhe Instagram, ku jeta vetëm nuk paraqitet më si diçka për t’u shmangur, por si një zgjedhje e qetë, e pavarur dhe madje e dëshirueshme.
Në videot dhe fotot që qarkullojnë në rrjete sociale shfaqen shtëpi të rregulluara, mëngjese të qeta me kafe, mbrëmje me një gotë verë dhe momente të kaluara vetëm. Përmbajtja shoqërohet shpesh me mesazhe të tipit: “Jetoj vetëm, nuk kam miq dhe nuk kam ndërmend të kem fëmijë”. Krijuesit e këtij lloji përmbajtjeje kanë marrë edhe një emër: “influencuesit e vetmisë”.
Për ta, të qenit vetëm nuk është domosdoshmërisht diçka negative. Përkundrazi, ajo paraqitet si një mënyrë për të pasur më shumë qetësi, pavarësi dhe kohë për veten. Me hashtagje si #alonenotlonely, #cozyathome dhe #introvertdiaries, një jetë pa shumë kontakte shoqërore kthehet në një lloj estetike që mund të duket pothuajse ideale.
Por ku qëndron problemi?
Ekspertët bëjnë një dallim të rëndësishëm mes të qenit vetëm dhe të ndierit i vetmuar.
Të shijosh kohën me veten, të kalosh një mbrëmje vetëm apo të mos kesh nevojë për shoqëri gjatë gjithë kohës mund të jetë krejtësisht e shëndetshme. Aftësia për të qëndruar vetëm pa u ndier në siklet mund të jetë edhe një shenjë e mirë e pavarësisë emocionale.
Problemi shfaqet kur izolimi social fillon të paraqitet si diçka më e mirë se marrëdhëniet njerëzore. Një video disa sekondëshe mund të tregojë një shtëpi perfekte, një filxhan kafe dhe një moment qetësie, por nuk mund të tregojë gjithçka që ndodh në jetën e personit pas kamerës.
Vetmia nuk është gjithmonë aq “cozy” sa duket në Instagram
Ndërsa rrjetet sociale mund ta romantizojnë jetën e izoluar, shkenca e sheh vetminë dhe izolimin social në një mënyrë shumë më serioze.
Një studim i vitit 2022 tregoi se rreth 38% e të rriturve në SHBA përjetonin nivele të moderuara deri në të larta të vetmisë. Për më tepër, izolimi i zgjatur social është lidhur me një sërë pasojash negative për shëndetin, përfshirë rrezik më të lartë për vdekje të parakohshme, goditje në tru, ankth, depresion dhe demencë.
Pra, të zgjedhësh një fundjavë vetëm për veten është një gjë. Të humbasësh gradualisht lidhjet me njerëzit dhe ta bindësh veten se nuk ke nevojë për to është diçka krejt tjetër.
Pse kemi nevojë për njerëz të tjerë?
Nevoja për lidhje sociale nuk është një modë e re. Që në vitin 1943, psikologu Abraham Maslow e vendosi dashurinë dhe ndjenjën e përkatësisë ndër nevojat themelore njerëzore.
Edhe kërkimet moderne vazhdojnë të tregojnë se marrëdhëniet e afërta kanë rëndësi të madhe për mirëqenien fizike dhe mendore dhe mund të ndikojnë edhe në jetëgjatësinë.
Kjo nuk do të thotë se çdo person duhet të ketë një rreth të madh miqsh, të jetë gjithmonë në shoqëri apo të ndjekë një model të caktuar familjeje. Disa njerëz kanë nevojë për më shumë hapësirë dhe vetmi se të tjerët, dhe kjo është krejt normale.
Por ka një ndryshim të madh mes të zgjedhurit për të kaluar kohë vetëm dhe të qenit i shkëputur nga marrëdhëniet kuptimplota.
Në fund, “influencuesit e vetmisë” mund të na kujtojnë diçka të vlefshme: nuk kemi pse të kemi frikë nga koha që kalojmë me veten. Por kjo nuk duhet të kthehet në një arsye për të romantizuar izolimin apo për të harruar sa shumë ndikojnë lidhjet njerëzore në mirëqenien tonë.
