Health

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit zhvillojnë peceta higjienike që mund të zbulojnë kancerin

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit
Pinterest/@freepik

Studiuesit në Institutin Federal Zviceran të Teknologjisë në Cyrih (ETH) kanë zhvilluar për herë të parë një teknologji në një pecetë higjienike që zbulon bioshënjues në gjakun menstrual. E ashtuquajtura MenstruAI premton diagnoza të hershme për sëmundje të ndryshme, madje edhe forma të kancerit, me metodën më pak invazive të mundshme. 

Procesi është si më poshtë: Ne vendosim pecetën higjienike që ka një sensor të integruar dhe, pasi e përdorim, bëjmë një fotografi të saj dhe përdorim një aplikacion për të analizuar mostrën e gjakut.

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit

Është e habitshme, thonë studiuesit, se sa pak kërkime mjekësore janë bërë mbi gjakun menstrual, edhe pse vlerësohet se mbi 1.8 miliardë gra në botë kanë menstruacione. 

"Kjo pasqyron një mungesë sistemike interesi për shëndetin e grave", tha Lucas Dosnon , autori kryesor dhe student doktorature në Universitetin e Cyrihut.

“Deri më tani, gjaku menstrual është trajtuar si diçka “e padobishme”. Ne tregojmë se është një burim i vlefshëm informacioni ", shtoi Dosnon. 

Në veçanti, ai përmban qindra proteina, variacionet e të cilave mund të shoqërohen me sëmundje të ndryshme, madje edhe me endometriozë ose kancer ovarian.

Studiuesit zviceranë, në veçanti, po përqendrohen te proteina C-reaktive , një tregues i përgjithshëm i inflamacionit, te shënuesi i kancerit CEA , i cili zakonisht është i lartë në të gjitha llojet e kancerit, dhe te proteina CA-125 , e cila është e lartë në rastet e endometriozës dhe kancerit ovarian. Në këtë fazë, po studiohen më shumë bioshënjues të bazuar në proteina që potencialisht mund të shtohen në listën e testeve.

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit

Pas një testi fillestar në një grup të vogël vullnetarësh, shkencëtarët tani synojnë të testojnë MenstruAI në mbi njëqind njerëz të tjerë. Në bashkëpunim me ideatorët e projektit, ata po kërkojnë gjithashtu të optimizojnë përvojën e përdorueseve të këtyre pecetave.

Nëse gjithçka shkon mirë, do të zhvillohet në një mjet diagnostikues të thjeshtë dhe të lirë që mund të shpëtojë edhe jetë. Dhe do të shfrytëzojë një funksion të trupit që ka qenë tabu deri më tani: 

“Kur flasim për kujdesin ndaj shëndetit tonë, nuk mund ta përjashtojmë thjesht gjysmën e njerëzimit ”, vëren profesoresha e Universitetit të Cyrihut, Inge Herrmann, duke theksuar se edhe në qarqet shkencore menstruacionet ende trajtohen si një tabu.

 Lucas Dosnon shtoi: 

“Programe aq guximshme janë të nevojshme për të thyer modelet ekzistuese të sjelljes dhe për të siguruar që shëndeti i grave më në fund të marrë vendin që meriton.”

REELS

Leku shkon te leku ore ?

Kripë në plagë ?

❣️?

Ju kë do kishit përqafuar? Gruan apo fizioterapistin?

Nuk para marrim materiale nga rrëmujërat e TikTok-ut shqip, por kjo histori na bëri përshtypje, për më tepër që trajton një çështje delikate. Një ditë, ne mësuam se një vajzë, Pranvera Mollaj (30 vjeç), po vuante nga leucemia akute, ishte në prag vdekjeje dhe për shërim nevojitej transplant urgjent i palcës. TikToker-a të famshëm u angazhuan për rastin dhe njerëzit dhuruan në GoFundMe. Totali i mbledhur: 450,000 euro. Tani, ka dalë një teori e re nga një prej donatorëve dhe mbështetësve të saj (Mr. Eli), se e gjitha ka qenë mashtrim. Ai pretendon se ka folur me një mjek në spitalin ku ishte shtruar Pranvera dhe ai ka deklaruar se pacientja është e shëruar plotësisht dhe mund të jetojë normal si gjithë të tjerët. Eli dyshon se paratë e mbledhura po shfrytëzohen nga dy TikToker-a me banim në Dubai. Pranvera, nga ana e saj, e mohon të ketë mashtrim dhe thotë që pasi të dalë nga spitali (në Dubai), do të paraqesë gjithë dokumentacionin. E ëma e Pranverës, në një bisedë me Elin, ka pranuar se do t’u kthejë lekët shqiptarëve që kanë dhuruar, për aq kohë sa transplanti nuk u krye.

Flisni!

“The Passenger” (1975) është një nga filmat më të dashur për Jack Nicholson. Ai madje e ka quajtur “aventurën më të madhe kinematografike” të jetës së tij. Për të mbrojtur këtë vepër që e donte shumë, Nicholson bleu të drejtat e filmit dhe e mbajti për vite jashtë ekranit. Në vitin 2003 nisi negociatat me Sony-n për ta rikthyer sërish për publikun. Filmi ndjek historinë e një gazetari të lodhur, i cili gjatë një udhëtimi merr një vendim të papritur që i jep mundësinë të hyjë në një jetë krejt tjetër. Në fillim duket si liri. Një shkëputje e pastër nga gjithçka prej së cilës ka ikur. Por teksa lëviz në vende të panjohura, ajo jetë e re nis të rëndojë më shumë seç e kishte imagjinuar. Filmi kthehet në një udhëtim të heshtur dhe të ngadaltë mbi identitetin, arratisjen dhe pyetjen nëse mund t’i shpëtosh ndonjëherë vetes. Po, ia vlen ta shikoni!

Ju si do kishit folur? ?

Jeni gati për 11 korrik apo jo? ?

Medicine "turns its eyes" on women: Researchers develop sanitary napkins that can detect cancer

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit
Pinterest/@freepik

Researchers at the Swiss Federal Institute of Technology in Zurich (ETH) have developed for the first time a technology in a sanitary napkin that detects biomarkers in menstrual blood. The so-called MenstruAI promises early diagnosis of various diseases, even forms of cancer, in the least invasive way possible. 

The process is as follows: We insert the sanitary napkin that has a built-in sensor and, after using it, we take a picture of it and use an app to analyze the blood sample.

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit

It's surprising, researchers say, how little medical research has been done on menstrual blood, even though it's estimated that over 1.8 billion women in the world menstruate. 

"This reflects a systemic lack of interest in women's health," said Lucas Dosnon, lead author and doctoral student at the University of Zurich.

"Until now, menstrual blood has been treated as something 'useless'. We show that it is a valuable source of information," Dosnon added. 

In particular, it contains hundreds of proteins, variations of which can be associated with various diseases, even endometriosis or ovarian cancer.

The Swiss researchers, in particular, are focusing on C-reactive protein, a general indicator of inflammation, the cancer marker CEA, which is usually high in all types of cancer, and the protein CA-125, which is high in cases of endometriosis and ovarian cancer. At this stage, more protein-based biomarkers are being studied that could potentially be added to the list of tests.

Mjekësia "kthen sytë" nga gratë: Studiuesit

After an initial test on a small group of volunteers, the scientists now aim to test MenstruAI on over a hundred more people. In collaboration with the project's creators, they are also looking to optimize the user experience of these pads.

If all goes well, it will develop into a simple and inexpensive diagnostic tool that could even save lives. And it will tap into a body function that has been taboo until now: 

"When we talk about taking care of our health, we can't simply exclude half of humanity," notes University of Zurich professor Inge Herrmann, noting that even in scientific circles, menstruation is still treated as a taboo.

 Lucas Dosnon added: 

“Such bold programs are needed to break existing patterns of behavior and ensure that women's health finally takes the place it deserves.”